Allerlei

Op deze pagina alles wat zijdelings te maken heeft met de natuur in de stad of zaken, die mij persoonlijk interesseren


NASA: Mogelijk stromend water op Mars
(11 augustus 2011)
Een verkenningssonde van NASA, de Mars Reconnaissance Orbiter,  heeft bijzondere waarnemingen gedaan op onze buurplaneet. Opnames van de sonde hebben aangetoond dat er mogelijk stromend water is op Mars. Dat heeft de ruimtevaartorganisatie gemeld op een persconferentie.
De waarnemingen laten zien dat er tussen de lente en de zomer op diverse steile hellingen donkere stromen ontstaan. In de winter verdwijnen deze stromen, om vervolgens in de lente weer terug te komen. Alfred McEwen van de Universiteit van Arizona ziet de verklaring van deze waarnemingen als de stroom van brak water. McEwen is de hoofdauteur van een studie naar de terugkerende stromen dat deze week in het tijdschift Science wordt gepubliceerd.
Volgens NASA kwamen wetenschappers nooit eerder zo dicht bij het bewijs van stromend water op Mars. Wel is er eerder water in ijsvorm gevonden op verschillende plekken op Mars. Zie hieronder een youtube-filmpje van de ontdekking.
Bron: NASA


 

Herstel ozonlaag verwacht ondanks recordverlies

Nog nooit eerder ging er zoveel ozon verloren uit de ozonlaag boven de Noordpool als afgelopen winter. Dat zegt de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) op een meteorologisch congres in Genève. Tussen het begin van de winter tot eind maart verdween veertig procent van de ozonlaag. Tot nu toe was het grootste gemeten verlies dertig procent.

De ozonlaag beschermt het leven op aarde tegen ultraviolette straling. Ozonafbrekende stoffen, zoals cfk's die vroeger veel in spuitbussen en koelkasten voorkwamen en nog jaren in de atmosfeer blijven rondzweven, breken de laag af en hebben een zogeheten ozongat boven de noordpool veroorzaakt.

De grootte van dat gat varieert met de seizoenen. In de zomer herstelt het zich meestal weer. Maar vooral in heel koude winters, zoals dit jaar, wordt het gat groter.

De temperatuur in de stratosfeer, op zo'n twintig kilometer hoogte, bereikte deze winter waarden die lager waren dan -78 graden en de kou hield lang aan. Daardoor konden zich polaire ijswolken ontwikkelen. In die ijswolken worden chloorverbindingen gevormd die de ozon boven de Noordpool als het ware opslurpen.

Wetenschappers van het WMO verwachten dat de ozonlaag boven de Noordpool zich de komende jaren zal herstellen. De ozonafbrekende cfk's worden niet meer gebruikt en extreem koude winters komen niet vaak voor.

De verwachting is dat dikte van de laag in 2030 à 2040 is hersteld tot de dikte die vóór 1980 was gemeten. Op de Zuidpool, waar het gewoonlijk een stuk kouder is, duurt dat proces nog zo'n twintig jaar langer.

Bron NOS


De aarde als een oliebol (5 april 2011)

De zwaartekracht is op aarde niet overal gelijk. Door allerlei verschillen in massaverdeling binnenin de aarde, zijn er ook allerlei zwaartekrachtsverschillen. Dit wist de wetenschap al lang.

Op een conferentie in München heeft afgelopen donderdag 31 maart de Europese ruimtevaartorganisatie (ESA) nu ook een kaart van het zwaartekrachtveld van de aarde vrijgegeven. Twee jaar na de lancering van de satelliet GOCE, die vanuit de ruimte metingen deed over de aardse zwaartekracht, zijn de resultaten gepresenteerd. De ESA spreekt van het "nauwkeurigste model ooit".

Op de afbeelding ziet de planeet eruit als een oliebol. Daar waar de zwaartekracht sterker is, steekt de aarde uit en waar de zwaartekracht zwakker is, is een dal.

De zwaartekracht verschilt van plaats tot plaats omdat de massa van de aarde niet gelijk verdeeld is. Hoe meer massa, des te groter de zwaartekracht. Door die verschillen gedetailleerd te onderzoeken, krijgen wetenschappers een schat aan informatie.

Zo lijkt er ook een verband te zijn tussen zwaartekracht en aardbevingen. Bevingen laten een soort handtekening achter in de zwaartekracht, stelt de ESA. Kleine veranderingen in het zwaartekrachtveld zouden een waarschuwing kunnen zijn voor aardbevingen. Uiteindelijk hopen wetenschappers zo beter voorbereid te zijn op naderend onheil.


De verschillen in dit plaatje zijn wel sterk vergroot zijn omdat de verschillen anders te weinig opvallen

 

 

Revolutionaire bioinstallatie (6 december 2010)

Dankzij een nieuwe Nederlandse uitvinding kan de uitstoot van broeikasgassen in de veeteelt flink omlaag. Boeren kunnen met een installatie op hun eigen erf, de mest van hun koeien omzetten in warmte en stroom. Genoeg voor zichzelf én 150 huishoudens.

Zie hieronder de reportage van de NOS over deze nieuwe, revolutionaire mestvergister


 

Theunis Piersma: Bemenste missie naar Mars is onhaalbaar

Bioloog Theunis Piersma, verbonden aan de Rijksuniversiteit Groningen en expert op het gebied van trekvogels en de Waddenzee, denkt dat een bemande missie naar Mars onuitvoerbaar is.

Dat schrijft hij in het populair wetenschappelijke tijdschrift New Scientist.

De voornaamste reden hiervan is het wegvallen van de zwaartekracht. Hierdoor zal onder andere de hartspier van de ruimtereizigers ernstig verzwakken. Het grootste probleem is echter de botontkalking.

Zonder de druk van de zwaartekracht op het geraamte verliest de Marsreiziger 1 tot 2 % botmassa per maand. Voor een reis naar Mars staat momenteel een duur van drie jaar. Dat zou een verlies betekenen van circa 50%. Het lichaam raakt daardoor onherstelbaar verzwakt, want het herstel van verloren bot gaat langzaam. ‘De mens kan gewoon niet zonder zwaartekracht’, zegt Piersma.
Bron: UK



Tweede tekening van IJstijd-Picasso

De prehistorische Venus van Predmosti, ingekrast in een mammoettand, geldt al sinds 1895 als een van de vreemdste afbeeldingen uit de IJstijd: onmiskenbaar een vrouw, maar in geometrische vormen, met een driehoekig hoofd en ellipsen als borsten, buik en heupen. Meer Picasso dan oermens, in Tsjechië tijdens de laatste IJstijd.

Van deze mysterieuze ingekraste tekening uit de IJstijd, die altijd als een unicum werd beschouwd, is een tweede exemplaar gevonden. Zó sterk lijkt deze tweede tekening op de eerste dat de onderzoekers vermoeden dat het wel eens om twee tekeningen door één persoon kan gaan.
Beide ingekraste tekeningen zijn tussen de 25.000 en 28.000 jaar oud. In een artikel in het vakblad
Journal of Archaeological Science (online 27 oktober) schrijven drie archeologen dat het daarom kan gaan om het oudste bekende oeuvre van één persoon: de Meester of Meesteres van de Schematische Venussen.

De tweede, nieuw ontdekte tekening bevindt zich in een particuliere collectie in Frankrijk met een duidelijk traceerbare herkomst uit Predmosti. Op grond van nauwkeurig onderzoek van de ouderdomsslijtages en andere fysieke eigenschappen achten de onderzoekers het onwaarschijnlijk dat het hier om een moderne grap gaat. Het tweede werk lijkt sprekend op het eerste en is ingekrast op een bot.

Er zijn vele ‘Venussen’ bekend uit de IJstijd, vaak met opvallend dikke dijen en borsten, maar ze zijn er ook in slankere varianten. Sommigen lijken kleding te dragen. Over wat ze betekenen is niets met zekerheid bekend, al zijn er veel theorieën: van prehistorische pin-up of breivoorbeeld tot een moedergodin.

Bron tekst NRC


50.000 ste bezoeker aan website O & L (november 2010)
Op zondag 14 november, 15 maanden na de eerste meting, staat de teller van het aantal bezoekers inmiddels op 50.000. Sinds 3 augutus van 2009 worden de cijfers bijgehouden en momenteel zit het aantal bezoekers per dag op circa 140.Dat zijn mooie cijfers voor een website, die zich ten doel heeft gesteld het helemaal zonder reclame te doen.


Nieuw inzicht in Indiase geologie
De recente vondst van 150 kilo barnsteen werpt vragen op over het geologische verleden van India.. In het Indiase barnsteen zijn namelijk zo’n 700 spinnen en insecten bewaard gebleven, die een ongekend inzicht geven in de fauna van India van 52 miljoen jaar geleden.
Het gangbare idee is dat India tot 50 miljoen jaar geleden een eiland was. Het bewoog (deels samen met Madagascar) in 100 miljoen jaar tijd naar het noorden, tot het op Azië botste en zo de Himalaya vormde. Het barnsteen (versteende boomhars) dateert dus van net voor die botsing. De verwachting was dat veel diertjes in de steen uniek zouden zijn voor het eiland India, want in isolatie moeten vele nieuwe diersoorten zijn ontstaan. Maar in het tijdschrift ‘Proceedings of the National Academy of Sciences’ beschrijven biologen deze week dat ze zulke unieke diertjes niet of nauwelijks vinden in het barnsteen. Bij de 700 fossieltjes waren bijen zoals tien miljoen jaar later ook in Noord-Europa gevonden zijn en mieren die tegenwoordig in de omgeving van Nieuw-Guinea leven. Men vond, vreemd genoeg, helemaal geen insecten uit Afrika of Madagascar. Hoe is dit te verklaren? India moet al lang dicht in de buurt gelegen hebben van Azië, opperen de wetenschappers onder leiding van Jes Rust van de Universiteit van Bonn. Of wellicht vond de botsing veel eerder plaats: misschien geen 50, maar maximaal 66 miljoen jaar geleden.
Bron www.nrc.nl



Groningse bodem zakt meer dan een halve meter

In het jaar 2070 kan de bodem in de provincie Groningen met maar liefst 54 centimeter zijn gedaald. Dat blijkt uit nieuwe prognoses van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) over de gevolgen van aardgaswinning in het Noorden.

De NAM heeft met de provincies Groningen en Friesland afgesproken om eens in de 5 jaar te rapporteren over de verwachte bodemdaling door middel van een statusrapport. Ook voor de waterschappen is de daling van belang, gezien het peil van het boezemwater en het grondwater.
In het huidige rapport, dat is opgesteld door de NAM zelf, wordt gesteld dat de bodemdaling als gevolg van de gaswinning in Groningen, Friesland en Drenthe naar verwachting verloopt.

Opmerkelijk is dat het rapport gebaseerd is op onderzoek dat ruim twee jaar oud is. Deze zogeheten ‘grote waterpassing’ is het meest recent in 2008 uitgevoerd.

Geschetst wordt dat de bodemdaling zich in de vorm van een platte schotel voltrekt, waarvan het centrum iets ten noordwesten van Loppersum ligt. De bodem daar is tot nu toe 30 centimeter gedaald, twee centimeter meer dan vijf jaar geleden werd voorzien.

De NAM voorspelt dat het grondvlak op deze plek in 2070 tussen waarschijnlijk 47 centimeter lager ligt, in elk geval ergens tussen de 40 en 54 centimeter lager. Vreemd genoeg zegt het bedrijf dat dit in lijn is met de verwachtingen uit 2005. Destijds werd voor 2050 een bodemdaling van minder dan 48 centimeter verwacht, waarbij een waarde van 42 centimeter het meest waarschijnlijk werd geacht.
De laatste keer dat de NAM een prognose uitbracht had betrekking op de periode tot 2050. Maar omdat er door nieuwe technieken langer dan verwacht gas kan worden gewonnen, is nu een berekening tot het jaar 2070 gemaakt.

 

 

Prehistorische skeletresten ontdekt

Archeologen hebben bij opgravingen in Flevoland de resten ontdekt van een prehistorisch menselijk skelet. Het zijn mogelijk de oudste botten van een mens die ooit in Nederland zijn gevonden. De botten lagen in een graf uit de periode tussen 8000 en 4500 voor Christus.

Het graf is bewaard gebleven doordat het onder het grondwaterpeil lag. In de afgelopen maanden leverde het onderzoek in Swifterbant ook duizenden stukjes vuursteen en tientallen haardkuilen op.

Tot nu toe is 'Trijntje' het oudste in Nederland gevonden skelet. Zij leefde rond 5000 voor Christus in de omgeving van Hardinxveld-Giessendam.

Bron: ANP

 

 

Nederlandse doorbraak in biobrandstof

Wetenschappers van de Universiteit Twente melden een doorbraak op het gebied van de productie van biobrandstof. Ze zijn er in geslaagd om van organisch landbouwafval een olie te maken, die dezelfde eigenschappen heeft als ruwe aardolie. Daardoor kan de olie worden verwerkt in bestaande raffinaderijen, zoals die in het Rotterdamse Pernis.

De Universiteit Twente werkt samen met Europese partners in het onderzoeksproject BIOCOUP, dat zich richt op het ontwikkelen van de raffineerbare bio-olie. Ook Shell participeert in dit project.

Volgens de onderzoekers maakt de nieuwe techniek de weg vrij voor grootschalige productie van benzine, diesel en kerosine op basis van bio-olie. Over tien tot vijftien jaar zou 20 procent van de transportbrandstoffen daarmee kunnen worden gemaakt.

De bewerking gebeurt in twee fases. Eerst wordt plantaardige restmateriaal onder hoge druk en snelle verhitting omgezet in olie. Dit proces heet pyrolyse. Door vervolgens waterstof toe te voegen, wordt de pyrolyse-olie geschikt gemaakt voor bestaande raffinaderijen. Daarin zien de onderzoekers de grootste winst: de bestaande infrastructuur kan worden gebruikt om al vrij snel grote volumes van deze biobrandstof te maken.

Biobrandstof draagt minder bij aan uitstoot van broeikasgas en klimaatverandering. Het gaat bij deze nieuwe techniek om een brandstof van de tweede generatie: als grondstof worden reststromen uit de landbouw en de houtindustrie gebruikt. Er worden niet speciaal gewassen voor verbouwd. Daardoor is er geen verdringing van de voedselproductie en hoeft grootschalige winning niet ten koste te gaan van natuurgebieden.

Maar er zijn meer voordelen van het gebruik van landbouwafval voor de industriële productie van brandstof. Zo maakt de wereld zich minder afhankelijk van de klassieke oliestaten en kunnen nieuwe, agrarisch georiënteerde landen zich ontwikkelen tot leveranciers van een belangrijke grondstof die nu nog als afval ongebruikt blijft. De Twentse onderzoekers spreken zelfs van het ontstaan van "groene OPEC-landen".

Bron: NOS


 

Visdiefjes geringd op gebouw Alfa College (juli 2010)

Op vrijdag 2 juli 2010 werden door Derick Hiemstra een twaalftal jonge visdieven voorzien van een ring. Maar niet alleen werden de jonge vogels geringd, ook werden ze gewogen en gemeten.

Via de volgende, onderstaande link kunt u het nieuwsitem nazien dat op vrijdag 2 juli werd uitgezonden bij OOG TV.

Klik hier voor het fragment.

 

 

Superstorm ontdekt buiten ons zonnestelsel

Nederlandse en Amerikaanse wetenschappers hebben voor het eerst een storm waargenomen buiten ons zonnestelsel. En wat voor een: de superstorm die op de exoplaneet HD209458b raast, produceert een wind met een snelheid tot 10.000 kilometer per uur.

HD209458b staat in het sterrenbeeld Pegasus. Het is een gasreus zoals onze Jupiter, maar staat veel dichter bij zijn ster: ongeveer eentwintigste de afstand van de aarde naar de zon.

De winden ontstaan omdat de planeet constant met dezelfde kant naar zijn ster staat gekeerd. De nachtkant is daarom ijskoud, de dagkant gloeiend heet.

"Heet gas wil naar het koude gebied stromen om het evenwicht te behouden. Dat temperatuurverschil veroorzaakt de harde wind", zegt Remco de Kok, die aan het onderzoek meewerkte.

De onderzoekers noemen HD209458b "geen planeet voor softies". "Koolmonoxide in de lucht, een hoge temperatuur en harde wind; het is heel extreem."

De wetenschappers hebben de superstorm ontdekt door een bijzonder gevoelige telescoop op de planeet te richten. Toen de planeet langs de ster schoof, kon het licht dat nog door de atmosfeer van de planeet gefilterd werd, worden waargenomen. Zo ontdekte men de snelheid van de gaswolken.

De resultaten van het onderzoek staan deze week in het tijdschrift Nature.

 

 

Onderzoeker in Science: meer dan 400 death zones in de oceanen (juni 2010)

Klimaatverandering en milieuvervuiling door het gebruik van fossiele brandstoffen, kunstmest en de chemische industrie hebben dramatische gevolgen voor het leven in zee. Onderzoeker Scott Doney van het Woods Hole Oceanographic Institute maakt in Science deze week de balans op.

De oceanen spelen een cruciale rol in de wereldwijde biochemische kringloop van onder meer koolstof, stikstof, fosfor, silicium en diverse andere biologisch actieve elementen en chemische stoffen. De massale wereldwijde industrialisering geeft zoveel uitstoot van chemische stoffen dat het deze natuurlijke kringloop verstoort, zowel in lokale kustwateren als op open zee.
In de biochemische kringloop is een cruciale rol weggelegd voor fytoplankton, dat via fotosynthese CO2 uit de lucht omzet in zuurstof. Hoe snel ze groeien wordt onder meer bepaald door temperatuur, licht en een beperkte hoeveelheid voedingsstoffen, zoals stikstof, fosfor en ijzer. Een deel van de afstervende fytoplankton zinkt en vormt voedsel voor microben en ongewervelde dieren.

De hoeveelheid CO2 in de atmosfeer is sinds het begin van de industriële revolutie gestegen van 280 naar 388 ppm in 2010. De hoeveelheid reactieve stikstof, fosfor en kwik die de mens jaarlijks de atmosfeer en hydrosfeer in pompt zijn twee tot drie keer groter dan uit natuurlijke bronnen. Door deze grote hoeveelheden CO2 in de lucht en stikstof en fosfor in het water kan de hoeveelheid plankton enorm toenemen.

Veel plankton betekent ook veel planktonsterfte: Grote hoeveelheden zinkende en rottende biomassa. Hierdoor ontstaan zuurstofloze gebieden in zee, waar massale sterfte van vissen en ongewervelde dieren kan optreden. Wereldwijd zijn er nu al meer dan vierhonderd van deze death zones, met een totale oppervlakte van meer dan 245 duizend vierkante kilometer.
Door de mens uitgestoten CO2 leidt bovendien tot verzuring van de oceanen.

Een ernstig gevolg van de verzuring is dat er minder calciumcarbonaat (kalk) in de oceaan zal zijn. Onder meer koraal en weekdieren hebben mineralen van calciumcarbonaat nodig voor de groei van schelpen en skeletten. De snelheid waarmee de oceanen verzuren en de hoeveelheid calciumcarbonaat afneemt, liggen nu een factor dertig tot honderd hoger dan in het recente geologische verleden. Deze verstoring van de chemische oceaanhuishouding zal volgens Doney eeuwen tot millennia duren om te herstellen. En dat kan überhaupt alleen als de mens overstapt naar een duurzamere manier van leven.
Doney wijst bovendien op het gevaar van de verspreiding van giftige chemische stoffen, bijvoorbeeld afkomstig van lokale olielekkages zoals nu in de Golf van Mexico of bepaalde pesticiden en brandvertragende middelen, die in de Westerse wereld zijn uitgebannen, maar in de Derde Wereld gretig aftrek vinden. En wat te denken van alle giftige metalen die door onverantwoorde sloop van oude computers en andere elektronica in ontwikkelingslanden grondwater en rivieren in sijpelt. Deze stoffen verspreiden zich door het hele oceaanstelsel.

Een beter begrip van de menselijke impact op de biochemische kringloop van de oceaan is volgens Doney van vitaal belang, wil de wetenschap het publiek en beleidsmakers overtuigen van de rampzalige toekomst die onze planeet te wachten staat.

Scott C. Doney, ‘The Growing Human Footprint on Coastal and Open-Ocean Biogeochemistry’, in Science, 18 juni 2010

 

 

Lokale runderen op punt van uitsterven

Met de toenemende dominantie van de beste melkkoe aller tijden, de Holstein Friesian, dreigen andere rassen in het verdomhoekje te raken. Het is zelfs zo erg dat in Europa meer dan een derde van de lokale runderrassen met uitsterven wordt bedreigd. Veehouders kiezen nu eenmaal voor de rundersoort die het meeste melk produceert, en dat is het Noord-Amerikaanse melkras Holstein Friesian.

Het is natuurlijk logisch dat veehouders voor een hoogproductief melkveeras kiezen, maar het komt de biodiversiteit niet ten goede. Volgens de Universiteit van Wageningen bedreigt de afname van biodiversiteit op den duur een belangrijke voedselbron van de mensheid.

Op dit moment komt het ras Holstein Friesian in 128 landen voor. Dit was vijftig jaar geleden nog anders, toen elke regio nog over eigen runderrassen beschikte. En aangezien veehouders zelf mogen bepalen welk ras ze houden, lijkt de trend zich voor te zetten.
Daarom is het belangrijk dat rasorganisaties zich meer bezighouden met de lokale runderrassen. Deze rassen kunnen regionaal de beleving van natuur en landschap versterken en de aantrekkelijkheid van speciale producten tot uitdrukking brengen.

Er zijn echter goede fokprogramma’s nodig om de specifieke kwaliteiten van het  lokale runderras in stand te houden, zoals de dubbeldoel-eigenschappen (zowel vleeskoe als melkkoe) of de melksamenstelling. Tevens is aandacht nodig om inteelt binnen rassen te voorkomen en zou er een genenbank voor deze bedreigde veesoorten moeten komen.

 

Hard rapport VN over biodiversiteit (mei 2010)

De biodiversiteit op aarde gaat dermate achteruit dat de gevolgen voor de mensheid „ernstig” zijn als er niet snel wat aan gedaan wordt. Dat schrijft secretaris-generaal Ban Ki-Moon van de Verenigde Naties in een VN-rapport dat op maandag 10 mei is verschenen.

Als we de komende twintig jaar niet de juiste stappen nemen, kunnen hele ecosystemen instabiel worden. Na zo’n ineenstorting zal het moeilijk zijn om de schade te herstellen. De gevolgen treffen dan de komende generaties, aldus het rapport.

Het wetenschappelijke rapport vat de huidige en toekomstige bedreigingen van de natuur op aarde samen. Het is een voorbereiding op de mondiale VN-conferentie over biodiversiteit die in oktober wordt gehouden in Nagoya, Japan.

Het rapport benadrukt dat met de teloorgang van de biodiversiteit ook de welvaart en het welzijn zullen afnemen. Natuurbehoud is nodig om de opbrengst van de landbouw en de visserij en de aanvoer van schoon drinkwater te bestendigen. Het rapport waarschuwt ook voor natuurrampen.

Voorbeelden van voortdurende bedreigingen van de natuur zijn klimaatverandering, overbevissing en de kap van tropische bossen.

In 2002, tijdens de grote VN-duurzaamheidstop in Johannesburg, spraken de deelnemende landen af dat ze in 2010 de snelle achteruitgang van de biodiversiteit ‘significant’ zouden hebben teruggedrongen. Dat is niet gelukt, concludeert de VN nu. De bedreiging is soms zelfs toegenomen.

Nederland leverde vorige maand zijn bijdrage voor het VN-rapport in. Het ministerie van LNV, dat het samenstelde, meldt dat ook in Nederland de bedreiging van biodiversiteit doorgaat. Vervuiling neemt weliswaar af, maar veel natuurgebieden raken versnipperd. Het overgrote deel van de 51 Europees belangrijke natuurgebieden in Nederland staat er ongunstig voor, volgens cijfers uit 2004.


Lichte aardbeving in de Waddenzee (8 mei 2010)

In de Waddenzee heeft vrijdagochtend 7 mei rond half elf een lichte aardbeving plaatsgevonden. De beving had volgens metingen van het KNMI een kracht van 2,5 op de schaal van Richter.

De beving was duidelijk voelbaar in Warffum, waar mensen ervoeren dat hun huis trilde. Ook in Usquert werd door velen een duidelijke, lichte schok waargenomen.
In totaal kwamen bij verschillende instanties zo'n tien meldingen binnen van mensen uit deze omgeving, die de beving gevoeld hadden. Het epicentrum lag in de Waddenzee.
Afgelopen maandag was er een beving in ’t Zandt met een kracht van 2,3 op de schaal van Richter. Volgens een woordvoerder van het KNMI is niet te zeggen of er in het algemeen een stijgende lijn zit in het aantal bevingen in het Noorden of in hun kracht. Dat kan sterk wisselen per jaar. Ook is het volgens hen niet zo dat het aardbevingsgebied uitbreidt.

 

Ook bodem resistent tegen antibiotica

Niet alleen in stallen en in vlees, maar ook in de Nederlandse bodem leven steeds meer bacteriën die resistent zijn tegen antibiotica. Dat blijkt uit onderzoek van Britse en Nederlandse wetenschappers. De bacteriën komen waarschijnlijk uit de landbouw, waar het antibioticagebruik de resistentie bevorderd heeft, vooral de laatste decennia. Gevreesd wordt dat resistente bacteriën uit de bodem een extra bron kunnen zijn voor infecties die moeilijk met antibiotica te behandelen zijn. Het onderzoek  verscheen onlangs online in het vakblad Environmental Science & Technology.

Het gehalte resistente bacteriën is vijftien keer zo groot als in de jaren 70, voor sommige typen antibiotica. Uit vergelijkbaar onderzoek in de VS en Midden-Amerika blijkt dat de bodem in Nederland meer resistente bacteriën bevat dan die in andere ontwikkelde landen.

Vermoed wordt dat juist de veehouderij de afgelopen decennia de bron is van de resistentie, omdat daarin veel meer antibiotica omgaat dan bij de behandeling van mensen. Ook is de watervervuiling afgenomen; via industrie en huishoudens belanden juist minder antibiotica in het milieu.

Antibioticaresistentie uit de veehouderij is een gevaar voor de volksgezondheid. Vorige week werd al bekend dat het overgrote deel van het kippenvlees in de Nederlandse winkels besmet is met ESBL-bacteriën die bestand zijn tegen verschillende soorten antibiotica,.

De veehouderij gebruikt al sinds de jaren 60 antibiotica, om de groei van dieren te bevorderen en ziektes te voorkomen en te behandelen. Al sinds de jaren tachtig waarschuwen wetenschappers voor de gezondheidsrisico’s. Antibiotica als groeibevorderaar zijn sinds 2005 verboden, maar in Nederland heeft dat het gebruik ervan niet verminderd.

De onderzoekers analyseerden bodemmonsters uit Noord-Holland, Overijssel, Drenthe en de Noordoostpolder, tussen 1942 en 2008. Deels uit het bodemarchief van het Wageningse onderzoeksinstituut Alterra.

 

 

Mammoeten hadden antivries in hun bloed

De inmiddels uitgestorven mammoet kon de ijstijd doorstaan door middel van een speciaal antivriesmechanisme in het bloed. Dit meldde het bekende wetenschappelijke tijdschrift Nature Genetics afgelopen maandag 26 april.

Onderzoekers van onder andere de Canadese Universiteit van Manitoba in Canada en de Australische Universiteit van Adelaide analyseerden DNA van drie Syberische mammoeten van 43.000 jaar oud. Ze ontdekten dat hemoglobine, het eiwit dat via het bloed zuurstof aanvoert en koolstofdioxide afvoert, bij wolharige mammoeten afwijkt van het hemoglobine van de nu levende olifantensoorten. Het is voor het eerst dat van een uitgestorven dier via DNA-onderzoek belangrijke eigenschappen worden achterhaald.

Het eiwit in het bloed van de oerviervoeters bleef in tegenstelling tot de meeste andere warmbloedige dieren ook bij temperaturen rond het vriespunt zuurstof naar de organen transporteren. Dit zelfde antivriesmechanisme is ook bij rendieren en muskusossen aanwezig.

Met deze genetische aanpassing konden de mammoeten hun lichaamstemperatuur ’s winters verder laten zakken, waardoor ze veel minder energie verloren aan het zich warm houden en ze daardoor veel minder hoefden te eten.



Lichte aardbeving in 't Zandt, gemeente Delfzijl (3 mei 2010)

Vanochtend, maandag 3 mei, vond rond half twaalf in de omgeving van 't Zandt een lichte aardbeving plaats. Het epicentrum lag volgens het KNMI in de gemeente Delfzijl 1 km ten westen van Spijk.  De aardbeving had een kracht van 2,3 op de schaal van Richter. Ook in Loppersum werd de beving gevoeld.
Het KNMI was wel verbaasd dat er helemaal geen meldingen uit Spijk en Godlinze zijn gekomen, en wel uit het verder gelegen 't Zandt en Zeerijp.

 

Spectaculaire beelden van de zon

De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA heeft spectaculaire beelden vrijgegeven van de zon. Naast de al eerder verschenen 3D videobeelden van de zon, zijn er nu foto’s gepubliceerd.

Het zijn de eerste foto's die gemaakt werden door de Solar Dynamics Observatory (SDO), een satelliet in een baan om de zon, die in februari werd gelanceerd. De foto’s zijn gemaakt in het ultraviolette spectrum en laten veel details zien van de zon.

“Deze foto’s tonen onze een dynamische zon, die ik in veertig jaar onderzoek nog nooit heb gezien", jubelt Richard Fisher de leider van het onderzoek. "Deze missie zal een grote invloed hebben op de wetenschap en zal ons begrip van de zon enorm veranderen."

De SDO maakte de foto's en video in een resolutie, die tien keer hoger is dan highdefenition-televisie. Per dag stuurt de satelliet 1,5 terabyte aan informatie terug naar aarde.

Het is de bedoeling dat de satelliet vijf jaar lang onze zon zal bestuderen. Door de metingen van onder andere het magnetische veld hopen wetenschappers het gedrag van deze ster beter te kunnen voorspellen. Zo hopen ze bijvoorbeeld in de toekomst de storende zonnevlammen beter aan te zien komen. Deze uitbarstingen van de zon kunnen de communicatie op aarde ernstig verstoren.

De eerste opname in het ultraviolet van SDO, waarbij het groen en blauw zeer hete plekken zijn en het rood koeler.

 

Nieuwe tussenmens uit Afrika (april 2010)

In Zuid-Afrika is een overgangsvorm gevonden tussen de vroege aapmensen van de Australopithecus-familie en de latere Homo’s. De stoffelijke resten van deze nieuwe soort werden gevonden in een opgedroogde poel, waar ze in het harde sediment goed bewaard zijn gebleven. Het gaat om een vrouw en een jongen, elk zo’n 1 meter 27 lang. Ze krijgen een eigen soortnaam in de Science-artikelen die deze week aan ze gewijd zijn: Australopithecus sediba.

Sediba betekent bron of waterput in het Sotho, de taal van het gebied.

De skeletten zijn mede gevonden dankzij Google Earth. Door naar steenstructuren en de vegetatie te kijken ontdekten de onderzoekers bijna vijfhonderd nieuwe grotten en ex-grotten in een gebied dat al sinds 1935 intensief wordt uitgekamd door bottenjagers..

De twee gevonden skeletten zijn niet compleet, maar hebben wel een bijzondere bouw.

Ze hebben relatief lange armen, als een chimpansee, met korte, krachtige handen. Hun heupen zijn daarentegen erg modern, dat wil zeggen: heel geschikt om mee rechtop te lopen. Ook hun relatief lange benen wijzen daarop. De skeletten houden het midden tussen Australopitecus, de vroege mensachtige waarvan inmiddels al zes andere soorten zijn beschreven, en het geslacht Homo, van waaruit de moderne mens is voortgekomen. De schedel is Australopithecus-achtig van formaat maar heeft wel relatief kleine, moderne tanden. De schedelinhoud is zo’n 420 cc, bij het geslacht Homo was dit minimaal 600 cc.

De trotse ontdekkers gaan niet zo ver dat ze beweren dat dit een voorouder van de moderne mens is, maar suggereren het wel. De nieuwe soort “is een mogelijke kandidaat” om voorouder te zijn van het geslacht Homo, schrijven ze. Wat daarbij in de weg zit, is de leeftijd van de fossielen. Met verschillende dateringsmethoden is die vastgesteld op hooguit 1,95 miljoen jaar. Dat is maar net iets ouder dan de botten en schedels die in Georgië zijn gevonden. En die zijn van een mensachtige die nog iets meer Homo was.

Artikel: Lee R. Berger e.a.: ‘Australopithecus sediba: a new species of Homo-like Australopith from South Africa’, Science 10 aoril '10.

 

 

'Zonne-energie in 2015 al concurrerend'

Zonne-energie kan in Nederland al in 2015 concurreren met de prijs die consumenten betalen voor gangbare stroom. De prijzen dalen sneller dan verwacht omdat de markt voor zonnepanelen het afgelopen decennium mondiaal is geworden. Door de hevige concurrentie dalen de prijzen sterk. Niet alleen de zonnepanelen zelf worden steeds goedkoper ook de andere onderdelen, zoals het systeem waarop de panelen bevestigd worden. Bovendien werken ook de installatiebureaus steeds efficiënter.  

Experts gingen er eerst vanuit dat zonnestroom in Nederland in 2020 concurrerend zou zijn met gangbare stroom. Nu dat het al in 2015 zover zal zijn. En nog eens tien jaar later, in 2025, is zonnestroom nog verder in prijs gedaald en zal het zelfs concurreren met de groothandelsprijzen.
Dan wordt het bedreigend voor kolen- en gascentrales. De stroom die zij opwekken wordt naar verwachting alleen maar duurder, omdat ze zwaarder belast gaan worden voor het uitstoten van CO2.

Volgens de specialisten houdt de Nederlandse overheid echter nog te weinig rekening met deze ontwikkelingen. Ze onderschat  de snelheid en de omvang van de ontwikkelingen op het gebied van zonne-energie. De Sociaal Economische Raad en het Innovatieplatform hebben de afgelopen maanden geadviseerd dat Nederland sterker moet inzetten op duurzame energie.

 


'Gezond eten in Nederland is onmogelijk'
In Nederland is het bijna onmogelijk om gezond te eten. Dat zegt Gerjan Navis, hoogleraar Experimentele Nefrologie aan de Rijksuniversiteit Groningen. De grote hoeveelheden zout dat in ons eten verwerkt is, is daarvan de grote boosdoener.
Uit onderzoek blijkt dat tachtig procent van het zout dat we dagelijks binnenkrijgen verwerkt is in ons voedsel. Zelf als we de zoutpot laten staan krijgt een gemiddelde Nederlander nog te veel zout binnen. Navis concludeert in zijn onderzoek dat de gemiddelde zoutinname per dag, zonder zelf zout toe te voegen, tussen de vijf en de zes gram ligt.
Oorzaak zijn vooral de kant- en klaarmaaltijden uit de supermarkt. Deze worden op smaak gebracht met veel zout. De hoogleraar adviseert daarom maar om zoveel mogelijk zelf achter het fornuis te kruipen en te koken met verse ingrediënten. Want het innemen van teveel zout kan uiteindelijk op latere leeftijd leiden tot nier- en leverschade, aldus Navis.

 

Kleine aardbeving in Froombosch (2 april 2010)
Froombosch is woensdagmiddag 31 maart rond kwart over vijf getroffen door een kleine aardbeving.
De beving had een sterkte van 2.5 op de schaal van Richter. Bij het KNMI zijn meldingen binnengekomen vanuit de regio Froombosch en Sappemeer.
Sinds 1986 doen zich regelmatig aardbevingen voor in Noord-Nederland.
Ze worden veroorzaakt door gaswinning.


Bestrijdingsmiddel belet herstel biodiversiteit
Een internationaal team, waaronder  onderzoekers van de Universiteit Wageningen. onderzocht in negen gebieden in West- en Oost-Europa 150 percelen van dertig akkerbouwbedrijven.
De onderzoekers maten 21 eigenschappen van het gebruik van het perceel en van het omringende landschap. Hiertoe behoren onder meer de afwisseling van het landschap, de mate van bemesting en de toepassing van chemische bestrijdingsmiddelen, zoals insecticiden en fungiciden.

Uit de statistische analyse van de onderzoeksgegevens blijkt dat het gebruik van pesticiden, zoals in de intensieve akkerbouw, consistent een negatief effect heeft op de biodiversiteit van wilde planten, kevers en broedvogels. Wanneer akkers op een biologische manier worden bewerkt of als er sprake is van beheersovereenkomsten waarbij er minder of geen pesticiden worden toegepast, blijkt dit in heel Europa positief uit te werken op het aantal planten- en keversoorten.
Het onderzoeksteam concludeert bovendien dat de verminderde biodiversiteit een negatief effect heeft op de mogelijkheden voor biologische bestrijding. Deze is gemeten door te kijken naar de overlevingskansen van uitgezette bladluizen die door natuurlijke vijanden worden opgegeten.
De afgelopen vijftig jaar zijn door de intensivering van de landbouw veel wilde planten- en diersoorten regionaal of landelijk uitgestorven. In die periode zijn bedrijven en percelen vergroot en veranderde het landschap doordat heggen en ruige akkerranden werden opgeruimd. De percelen werden meer bemest en meer met pesticiden bespoten. Vanaf begin jaren '90 is het Europese beleid erop gericht het pesticidengebruik terug te dringen.
 Voor de biodiversiteit in Europa zijn de gemeten effecten zeer belangrijk. Agrarisch land is met 43 procent van het oppervlak van de 27 lidstaten van Europa de omvangrijkste landschapsvorm waarin de helft van het aantal Europese vogels voorkomt en 20 tot 30 procent van de (Britse en Duitse) flora.

Bron en meer informatie: Wageningen Universiteit en Researchcentrum

 


Slijmzwam ontwerpt spoorwegnet (2-2-10)
Wetenschappers van de Hokkaido University in Japan publiceerden deze week in Science hun bevindingen met de Physarum polycephalum. Deze grote slijmzwam, die gewoon in de tuin of in het bos is te vinden, blijkt efficiënter netwerken te kunnen bouwen dan de mens.

Bijzonder is dat de hoop slijm in de zoektocht naar eten, waaronder micro-organismes als schimmelsporen en bacteriën, zich kan voortbewegen en van vorm veranderen. Hierbij ontstaan complexe en zeer doeltreffende netwerken van slijmdraden. Japanse onderzoekers toonden eerder al aan dat Physarum polycephalum op zoek naar voedsel de kortste weg uit een doolhof kan vinden.

In het nieuwe experiment bouwden de onderzoekers samen met collega-wetenschappers in Japan en Groot-Brittannië een testopstelling voor de slijmzwam. Ze plaatsten havervlokken, kennelijk ook een geliefd maaltje, op een natte ondergrond in een patroon dat overeenkomt met de ligging van de steden rondom Tokio. De schimmel lag op de plek van Tokio.

De onderzoekers keken toe hoe vanuit het midden dunne gele slijmdraden ontstonden tussen de havervlokken. Het uiteindelijke netwerk leek als twee druppels water op het spoornet rondom Tokio. Dit vergeleken ze weer met het theoretisch meest optimale netwerk tussen deze plekken. Een bijzondere uitkomst is dat de gemiddelde totale lengte van de schimmelnetwerken net iets korter was dan het echte spoornet. Maar dan wel even goed opgebouwd en net zo kosteneffectief.

Nog een interessante eigenschap is dat de slijmzwam terwijl hij groeit buisvormige verbindingsdraden maakt. De schimmel kan deze draden laten trillen om daar doorheen kleine objecten te verplaatsen. Onderzoekers in Japan en Engeland willen deze eigenschap ook benutten. Zij denken dat de buisvormige draden bijvoorbeeld kleine hoeveelheden chemicaliën naar een specifieke plek kunnen brengen. Of dat ze micro-onderdelen in machines kunnen plaatsen.

Atsushi Tero e.a., ‘Slime design mimics Tokyo’s rail system; The efficient methods of a slime mold could inform human engineers’, in Science, 22 januari 2010


 

 

40.000 jaar oud DNA uit Siberië levert onbekende mensensoort op

Voor het eerst is er een onbekend mensentype ontdekt dankzij analyse van prehistorisch DNA. Dit is de verrassende uitkomst van analyse van een ongeveer 40.000 jaar oud vingerkootje (het pinktopje van een kind van een jaar of 6, 7). Dat werd in 2008 gevonden in de Denisovagrot in het Altai-gebergte van Zuid-Siberië.

Aan het vingerkootje zelf is weinig bijzonders te zien. Maar het zogenoemde mitochondriaal DNA uit het kootje verschilt duidelijk van dat van moderne mensen (Homo sapiens) en van de Neanderthalers. Dit schrijven onderzoekers uit Leipzig in een stuk dat Nature woensdagavond 24 maart online publiceerde. Of het een nieuwe mensensoort is, moet nog blijken.

Het Max Planck Institut in Leipzig is beroemd om haar gedegen analyses van prehistorisch DNA en binnenkort zal het zelfs het complete Neanderthalgenoom publiceren.

Onderling verschillen moderne mensen in het mitochondriaal DNA gemiddeld zo’n 60 mutaties van elkaar. Het verschil van mensen met Neanderthalers is gemiddeld 200 mutaties. Maar het verschil tussen mensen en het DNA uit dit Denisova-botje is maar liefst 385 mutaties. De oudste gemeenschappelijke voorouder van Neanderthalers en mensen leefde ongeveer 500.000 jaar geleden, maar deze Denisova-mens takte al een miljoen jaar geleden af van de Neander/sapiens-lijn. Mogelijk is het een afstammeling van een Aziatische Homo erectus.


 
Leven op onverwachte plaatsen
Een garnaalachtig diertje heeft de wereld van de zeebiologen op zijn kop gezet.
Wetenschappers van NASA ontdekten onder een 200 meter dikke ijslaag dit kleine oranje-gele diertje. Het water is daar ijskoud, er komt geen licht en open zee is op 20 km afstand. Men had verwacht daar geen ontwikkeld leven tegen te komen, los van wat microben.
Echter, toen de wetenschappers hun camera in het gat lieten zakken om onder het ijs te kijken dook dit diertje op en ging zitten op de kabel van de camera.

 


Internationale primeur in Hoogkerk

Energiekennisbedrijf KEMA heeft samen met de energiebedrijven ECN en Essent en het softwarebedrijf Humiq een slim energienet gerealiseerd in de wijk Hoogkerk in Groningen.
In opdracht van de Europese Unie wordt, voor zover bekend voor het eerst in de wereld, een energiegemeenschap gerealiseerd op deze vooruitstrevende, technologische schaal.

In de proef in Hoogkerk zijn 25 woningen virtueel met elkaar verbonden en uitgerust met microwarmtekrachtkoppelingen (HRe-ketels), hybride warmtepompen, slimme energiemeters, zonnepanelen, elektrisch vervoer en slimme huishoudelijke apparatuur. Zo treedt de wasmachine in werking wanneer de elektriciteitsprijs het laagst is en als er een overschot aan zonne-energie beschikbaar is. Gezamenlijk vormen deze woningen een virtuele energiecentrale. De woningen wekken hun eigen elektriciteit op maar zijn ook aangesloten op een windpark om de inpassing van duurzame energie in de netten te onderzoeken. Aangezien het aanbod van duurzaam opgewekte energie niet altijd aansluit op de vraag - het kan immers windstil of bewolkt zijn op het moment dat veel energie nodig is en vice-versa - wordt gebruik gemaakt van een coördinatiemechanisme. Deze is gebaseerd op computertechnologie, genaamd de PowerMatcher. Dit apparaat stemt de vraag en aanbod op elkaar af.

In de toekomst neemt elektriciteitsopwekking uit duurzame energiebronnen als wind, zon en biogas sterk toe. Huizen, wijken, of bedrijfsparken wekken daarbij steeds meer hun eigen elektriciteit op en nemen elektriciteit af. Zo ontstaat een twee- of meerrichtingsverkeer tussen huizen of bedrijven onderling, of tussen een wijk en het energiebedrijf. Bovendien moeten grootschalige windparken probleemloos geïntegreerd worden in de energienetten en zal elektrisch vervoer sterk toenemen. Deze ontwikkelingen vereisen aanpassingen aan de energie-infrastructuur. Het doel van het project is een standaard te creëren, die grootschalige toepassingen mogelijk moet maken.

 

 

60.000 jaar oude eierschalen met kraspatronen

In een grot in de Westkaap van Zuid Afrika zijn ingekraste fragmenten gevonden van eierschalen van 60.000 jaar oud. Het zijn 270 stukjes, hooguit 2 bij 3 centimeter groot. Een aantal fragmenten kon tot grotere stukjes aaneengepast worden, maar de meeste niet. De verkleuringen van de schalen zijn ontstaan door latere blootstelling aan vuur, toen ze al gebroken waren, zo schrijven archeologen deze week in de Proceedings of the National Academy of Sciences (Early Edition Online).

Deze ingekraste struisvogeleieren zijn een duidelijke bewijs voor zeer vroege vormen van symbolisch denken. Belangrijk is dat de krassen lijken op eerdere patronen die in Zuid-Afrika gevonden zijn, uit de periode van 100.000 tot 70.000 jaar geleden. Die lijnpatronen, ingekrast op stukken oker en botten, gelden als de oudste symbolische uitingen van de mens. De vondst van vergelijkbare versieringen op weer een heel ander andere materiaal (eierschalen) is daarom een belangrijke versterking van de opvatting dat de moderne mens (Homo sapiens) al vóór de prachtige beeldjes en rotstekeningen uit het late paleolithicum (vanaf ca. 40.000 jaar geleden) in staat was tot abstracte communicatie.

Nog niet zo lang geleden gebruikten ook Bosjesmannen nog altijd struisvogeleieren als flessen, via een gaatje aan de bovenkant. Er kan ongeveer een liter water in. Interessant genoeg brachten ook de bosjesmannen markeringen aan op hun eieren, om de eigenaar aan te geven, of de inhoud van het ei. Op sommige fragmenten uit Diepkloof zijn nog sporen van zo’n gaatje bovenin te vinden. In totaal gaat het om de resten van minimaal 25 ‘eierschaalflessen’.

Omdat de ‘eierflessen’ zo duidelijk zichtbare elementen in het leven van de jagers-verzamelaars in de Diepkloofgrot moeten hebben gevormd, denken de archeologen dat de markeringen een soort stamsymbolen zijn. Ze zien ook een duidelijke stilistische ontwikkeling in de patronen in de Diepkloof. Ze onderscheiden vier verschillende patronen: ongeveer parallelle lijnen, licht gebogen lijnen over een rechte lijn, gekruiste lijnen, of een band met dwarsstrepen. Die band komt het vaakst voor en vooral in de oudste lagen. Ook de andere typen komen in specifieke lagen voor.

Een aantal van de ingekraste eierschaalfragmenten.  Foto ontdekker Pierre-Jean Texier

 

 

Gigantische ijsberg op drift
Op antartica is een enorme hoeveelheid ijs losgeraakt van het ijsplateau.
Het stuk heeft een oppervakte van 2500 km2, is daarmee groter dan de stad London, is 400 meter hoog en bestaat uit 1 miljard ton ijs.
Het bevat een hoeveelheid zoet water, waar de totale wereldbevolking een jaar lang van kan drinken.
Het afbreken is volgens wetenschappers geen gevolg van de globale opwarming van de aarde, maar komt eens in de 50 tot 100 jaar voor.
De grote klomp ijs kan overigens wel van invloed zijn op de oceaanstromen.



Friesland zakt door zoutwinning
De provincie Friesland is tegen de extra zoutwinning in Franekeradeel door Frisia Zout.
Gisteren kreeg het bedrijf toestemming 
van minister Van der Hoeven van Economische Zaken om een nieuwe put te openen.
Begin vorig jaar nog blokkeerde de Tweede Kamer een vergunning hiervoor omdat de Friese bodem dan gaat dalen. Dat kan tot problemen leiden voor de waterhuishouding, landbouw en natuur. 
Van der Hoeven gaf toestemming voor het winnen van 100.000 ton zout. Dit veroorzaakt een bodemdaling van vijf millimeter. Als gevolg daarvan zal er meer kwelwater uit de Waddenzee in de Friese bodem terechtkomen en de bodem gaan verzilten.
Volgens Van der Hoeven is er een bijzondere situatie ontstaan door het een dreigende tekort aan strooizout. Daardoor vindt ze dat ze aan de bezwaren van de Tweede Kamer voorbij kan gaan.
Frisia benut de bestaande putten tot het uiterste. Door alles op alles te zetten kan het bedrijf 3000 ton per dag produceren, volgende week wordt dat 3500 ton.
De fabriek bij Harlingen haalt het zout enkele kilometers verderop uit de grond. Daar wordt zoet water in zoutlagen geperst. Water en zout komen via leidingen in de fabriek, waar het wordt 'ingedampt'.
De Friese Milieufederatie betreurt het besluit ook. "De bodemdaling is onomkeerbaar", zegt voorzitter Pieter de Haan. "De mobiliteit zal onder deze omstandigheden een stapje terug moeten zetten."


Filmpje van de bever aan de Hoornse Dijk.
De bever, die is opgedoken aan de Hoornse Dijk blijkt behoorlijk tam te zijn.
In onderstaand filmpje is te zien dat dit jonge dier makkelijk te benaderen is.

 

"Die wunderbare Welt der Pilze" (8 februari 2010)

Voor de echte paddestoelenliefhebber is er deze prachtige documentaire over paddestoelen. Vorige week woensdag 3 februari 2010 te zien op NDR3.
Gemist? Dan hieronder de link naar de Mediabibliotheek van NDR3.  
Daar starten en dan bij Suchen "Pilze" invullen. Als eerste van een lijst programma's verschijnt dan "Die wunderbare Welt der Pilze"

Overigens al een documentaire uit 2005, maar daarom niet minder mooi.
Klik hier voor de link


“Zes graden warmer als top mislukt"

De temperatuur kan wereldwijd met 6 graden stijgen als de klimaattop in Kopenhagen mislukt. Dat zegt het Global Carbon Project, een groep wetenschappers en universiteiten die zoveel mogelijk gegevens over de uistoot van CO2 hebben verzameld en geanalyseerd.
Volgens het GCP is de uitstoot van CO2 tussen 2000 en 2008 met 29% gestegen. Vooral in ontwikkelingslanden en China wordt veel uitgestoten. Volgens GCP kan de temperatuur oplopen als er op de top geen maatregelen worden genomen.
GCP noemt de klimaattop van volgende maand de 'laatste kans' om de schade te beperken tot een stijging van 2 graden.
Wanneer de stijging groter is dan 2 graden, zo is de consensus onder wetenschappers, dan is er geen weg terug in de opwarming van de aarde.


Gemeente onderzoekt windmolenpark

Op initiatief van GroenLinks gaat de gemeente onderzoek doen naar de mogelijkheden om op bedrijventerreinen van de stad en omliggende gemeenten een park met mogelijk dertig windmolens te realiseren.
Een idee van de stad om drie molens te bouwen op bedrijventerrein Zuid-Oost is afgeketst op het Provinciale Omgevingsplan (POP), dat vanwege de landschapsvervuiling geen windmolens binnen de gemeentegrenzen toestaat.
Volgens fractievoorzitter Drewes de Haan valt rond de stortplaats De Stainkoeln niet veel landschap te vervuilen.
Om het provinciale beleid te omzeilen, wil GroenLinks een park met een capaciteit van minimaal 100 megawatt. Bij een dergelijke omvang is niet de provincie maar het rijk bevoegd om locaties aan te wijzen.


Water in ijsvorm op maan (november 2009)
 

Er is water in ijsvorm op de maan. Dit lieten onderzoekers van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA donderdag 12 november weten.

Een maand geleden lieten zij twee projectielen te pletter slaan in de ijzig koude Cabeus-krater op de zuidpool van de maan. Het eerste projectiel, een rakettrap, was zo groot als een bus. Het tweede projectiel, de LCROSS-ruimtesonde,

was vergelijkbaar met een Smart personenauto.

De afgelopen maand heeft het team van onderzoeker Anthony Colaprete alle gegevens bestudeerd die de sonde naar de aarde stuurde. Tot vlak voor de sonde zelf in de krater te pletter sloeg, waren de infraroodspectra opgemeten van de stofpluim die de ingeslagen rakettrap opwierp. Alleen de aanwezigheid van water kon de vorm van het spectrum verklaren, zei Colaprete.

Het waterijs bevat volgens NASA informatie over de geschiedenis van de maan. Ook kan een watervoorraad van belang zijn bij toekomstige maanmissies.

De vondst betekent niet dat er ooit leven op de maan was. Daarvoor is ook een dampkring nodig.


Spinnen in close up
Op de wetenschapspagina van de VPRO staat een prachtige, korte serie macrofoto's van spinnen. Met een verwijzing naar de originele bron: Een Amerikaan die op zijn website en op flickr van allerlei opnames laat zien van soorten geleedpotigen, die hij heeft gefotografeerd. Bij de spinnen blinkt hij uit, met name de springspinnen van Oklahoma zijn geweldig.
Klik onderstaande link voor direct contact met de VPRO-site. Vandaaruit kunt u doorklikken naar zijn website of naar zijn foto's op flickr.
http://noorderlicht.vpro.nl/artikelen/42953482/


Fotoserie Mars
Op de website van het NRC staat een prachtige diaserie met foto's van het landschap van Mars.
Klik hier om door te linken.


Bijen in De Beren
Afgelopen zomer heb ik samen met OOG collega Colin Mooyman een korte reportage gemaakt over een wilde bijenzwerm.
De bijen waren neergestreken op een fietstas van een geparkeerde fiets in het winkelcentrum De Beren en zorgden daar voor nogal wat commotie. Gelukkig kwam er al snel een imker, die na verschillende pogingen het uitgezworven volkje ving.
Het onderwerp was te zien in een nieuwsuitzending van OOG TV in juni van dit jaar. Het filmpje staat ook op de website van Stadjers TV.
Klik hier voor de link van Bijen in De Beren


Dansende Zeedraakjes
Het is een van de meest spectaculaire dingen die ik ooit gezien heb.
Ontroerend mooi. En weer de BBC die het gefilmd heeft.
De paardans van een stelletje zeedraakjes, zeg maar de grote en kleurrijke broer van het zeepaardje. Wat een fantastische diertjes, zo prachtig en zo kwetsbaar.
Kijkt u en oordeelt u voor uzelf via onderstaande link.
http://news.bbc.co.uk/earth/hi/earth_news/newsid_8330000/8330705.stm


Steenarend grijpt rendierkalf
De BBC staat bekend om het maken van de meest fantastische natuurdocumentaires.
Daarbij vergeleken valt de rest in het niet.
R
egelmatig schieten ze dan ook spectaculaire beelden of filmen ze gedragingen van dieren die nog nooit zijn gefilmd of zelfs zijn waargenomen.
Een van die beelden is het jagen van een enorme steenarend op een rendierkalf.
Men dacht altijd dat zo'n jong te groot was voor deze roofvogel.
Tot de BBC langs kwam met een camera...(helaas zonder geluid)
http://news.bbc.co.uk/earth/hi/earth_news/newsid_8314000/8314558.stm 


Bijzondere wolk boven Roemenie
Soms kom je op youtube toch leuke dingen tegen.
Zoals deze merkwaardige wolk, gefilmd vanuit de auto.
Een leuke speling der natuur of zijn het toch vreemde bezoekers?

 

Ogentroost & Liefdegras | Gert Jan Huiskes

97652 bezoekers (105881 hits) sinds 3-8-2009